Adel Nassief, 2002

Ikona koptyjska autorstwa Adela Nassiefa, napisana w 2002, znajduje się w St. George Church, Florida, USA.

Rembrandt, Two Scholars Disputing (Peter and Paul) - Dwoch dyskutujacych uczniow, 1628

Obraz został namalowany podczas pobytu malarza w Lejdzie na specjalne zamówienie. Postacie przedstawieni byli w różnych okresach różnie identyfikowani. Według nich byli to dwaj filozofowie lub uczeni na co mogłyby wskazywać zgromadzone wokół zwoje i książki. Ostatecznie przyjmuje się iż są dwaj apostolowie: Piotr i Pawel.

Święci zostali przedstawieni bez swych tradycyjnych atrybutów. Rembrandt unikał malowania takich symboli bo burzyły realizm scen. Paweł, widoczny z przodu jest skąpany w świetle świec i objaśnia fragment Pisma sw. wskazując na niego palcem. Księgę trzyma Piotr. Scena jest ilustracją do motywu przedstawionego w Dziejach Apostolskich a dotyczącego dysputy pomiędzy apostołami na temat nauczania i szerzenia słów Chrystusa wśród wiernych wyznania niemojżeszowego. Swiatlo jakby bilo z Pisma sw. Wymiary obrazu 71 x 58,5 cm.

Obraz obecnie znajduje sie w National Gallery of Victoria, Melbourne.

Raffael, Spotkanie papieza Leona Wielkiego z Atylla, fresk 1514.

Obraz przedstawia wydarzenie z 452 roku, kiedy papiez Leon I Wielki siłą swego słowa powstrzymał wodza Hunow Attyle od zrównania Rzymu z ziemią. Widzimy w gornej lewej czesci obrazu wsparcie niebieskie patronow: sw. Piota i Pawla, ktorzy bojowniczo wspieraja papieza z mieczami w reku, wyglada jakby byli gotowi ich uzyc. Fresk znajduje sie w Stanza di Eliodoro, Palazzi Pontifici na Watykanie.

Ikona sw. Piotra i Pawla

Ikona mistrza greckiego (1282-1295), znajduje sie w Bazylice sw. Piotra na Watykanie

Fresk "Pocalunek Piotra i Pawla"/ XII w.

The Embrace of Sts. Peter and Paul in the Vatopedi Monastery, Mt. Athos? Anonymous Greek fresco (XII Century)
Fresk z XII w. znajduje sie w klasztorze Vatopedi/ Athos w Grecji.

Albrecht Duerer, Weronika pomiedzy sw. Piotrem i Pawlem, 1510

Filippino Lippi, Św. Paweł odwiedza św. Piotra w więzieniu, 1482-85

Prezentuje dziś fresk renesansowego artysty Filippino Lippiego, znajdujący się w kaplicy Brancacci w kościele Santa Maria del Carmine we Florencji. Dzieło o wymiarach 230x88 cm, powstało w latach 1482 - 1485.

Fresk znajduje się po lewej stronie filaru. Św. Piotr pojawia się w oknie zza kratami, natomiast św. Pawła widzimy zwróconego w stronę św. Piotra i tyłem do obserwatora. 

Marco Zoppo

 

                                          św. Piotr, ok. 1468                                                         św. Paweł, ok. 1470

Marco Zoppo (1433-1498) był włoskim malarzem renesansowym, działającym w rodzinnej Bolonii.

Św. Piotr, Paweł, Tomasz z Akwinu i Krzysztof, ok. 1500, Albrecht Durer

El Greco, Apostołowie Piotr i Paweł, 1592

olej na płótnie, 1605–1608 Nationalmuseum, Sztokholm

Na płótnie pędzla sławnego hiszpańskiego malarza El Greco z 1605 roku obrazującego św. Piotra i św. Pawła, obaj apostołowie przedstawieni są wraz z ich atrybutami. Św. Piotr i Paweł są Apostołami, którzy wywarli największy wpływ na rozwój Kościoła. El Greco namalował ich w ten sposób, by pokazać, że wzajemnie się uzupełniają.

Kluczową rolę pełnią w obrazie ręce obu Apostołów, zwróćmy uwagę na ich gestykulacje. Św. Paweł (z prawej) opiera lewą rękę na otwartej księdze Biblii. Był człowiekiem wykształconym, jego myśl jest bardzo ważna dla Kościoła. Dlatego w sztuce często przedstawiano go z księgą. Święty Piotr patrzy na tę księgę, a prawą rękę kieruje w stronę Pawła. Wskazuje w ten sposób, że myśl i teologia Pawła są ważne i winny nas inspirować.

W lewej ręce Piotr trzyma klucz, symbolizujący daną mu przez Chrystusa najwyższą władzę nad Kościołem: „I tobie dam klucze królestwa niebieskiego; cokolwiek zwiążesz na ziemi, będzie związane w niebie, a co rozwiążesz na ziemi, będzie rozwiązane w niebie” (Mt 16,19). Prawa ręka Pawła wskazuje właśnie w stronę tego klucza. Jego gest sprawia, że widz łatwiej zauważa ten atrybut, podkreśla też jego znaczenie. Paweł wskazuje na tego, który posiada te klucze.

Oczy apostołów są zatroskane, można domyślać się, że o Kościół.

El Greco kilka razy namalował Piotra i Pawła razem. Obrazy te różnią się od siebie dość znacznie. Na jednym z nich zamiast księgi pojawia się inny atrybut Pawła – miecz – symbol jego męczeńskiej śmierci. Zawsze jednak artysta w centrum kompozycji umieszczał przeplatające się dłonie wskazujących na siebie wzajemnie dwóch Apostołów – filarów Kościoła.

(korzystałem obficie z artykułu: Leszka Śliwy, Gość Niedzielny Nr 26/2005)

Guido Reni, Św. Piotr i św. Paweł

Barokowy włoski malarz Guido Reni namalował obraz Św. Piotr i św. Paweł, obecnie znajduje się on w Mediolanie w Pinakotece Brera (olej na płótnie).

Święty Piotr i Paweł byli apostołami, którzy wywarli największy wpływ na rozwój Kościoła. Razem zresztą zakładali w Rzymie gminę chrześcijańską. W tle za plecami Piotra i Pawła na obrazie Guido Reniego pojawia się budowla – symbol Kościoła. Obraz przekazuje ogólniejszą refleksję o Kościele.

Paweł stoi z prawej strony. W lewej ręce trzyma księgę, która wskazuje, że był człowiekiem wykształconym, a jego myśl jest bardzo ważna dla Kościoła. Wyraźnie chce do czegoś Piotra przekonać, o czym świadczy gest prawej ręki. Jakby Piotrowi coś tłumaczył.

Piotr jest zamyślony, zapewne zastanawia się przed podjęciem jakiejś decyzji. Piotr podtrzymuje głowę, czyli zmaga się pewnie z jakimś problemem. Wydaje się jakby przy okazji drapał się trochę po głowie. Ma więc poważny problem. Nie wiadomo, czy przychyli się do tego, do czego przekonuje go Paweł. Głowę obraca w jego stronę, ale oczy zapatrzone są w dal. Zastanawiający jest gest lewej ręki najważniejszego z apostołów. Leszek Śliwa uważa, że to gest obronny, tak jakby Piotr obawiał się, że ktoś sięgnie po leżący z lewej strony klucz – symbol jego najwyższej władzy w Kościele. Uważam, że ruch ręki świadczy, bardziej, że Piotr posiada swoje własne stanowisko i je broni wobec przekonywującego go apostoła narodów.

Rozmowę można by umieścić czasowo w okresie soboru jerozolimskiego, kiedy rozstrzygano kwestię wprowadzania pogan do Kościoła i zastanawiano co z dziedzictwa judaistycznego winni przyjąć pogańscy wyznawcy mistrza z Nazaretu (np. kwestia obrzezania).

Piotr jest bez butów, jakby w ten sposób malarz chciał wskazać na to, że był ubogim człowiekiem.

Obraz powstał w trudnych dla Kościoła czasach zmagań z reformacją. Już 13 lat po jego powstaniu napięcie pomiędzy katolikami a protestantami sprowokowało wybuch wojny trzydziestoletniej. W tej sytuacji zgodne współdziałanie wszystkich katolików wydawało się wielu ludziom szczególnie potrzebne. Paweł był kościelnym intelektualistą, Piotr pierwszym biskupem Rzymu. Obraz był więc swego rodzaju apelem o zjednoczenie wysiłków hierarchii i intelektualistów we wspólnej walce z wrogami Kościoła.

Myśli zebrane w oparciu o artykuł Leszka Śliwy „Jedność katolików” z Gościa Niedzielnego